Thiết bị chống rơi ngã (Fall Protection Equipment) là hệ thống quan trọng nhất khi làm việc trên cao (thường được tính từ độ cao 2m trở lên hoặc nơi có nguy cơ rơi ngã nguy hiểm).
Trong an toàn lao động hiện đại, hệ thống này không chỉ đơn thuần là một sợi dây, mà là một Hệ thống ngăn chặn rơi ngã cá nhân (Personal Fall Arrest System - PFAS) bao gồm 4 thành phần liên kết chặt chẽ (thường được gọi là mô hình ABCD):
1. Mô hình ABCD trong chống rơi ngã
| Thành phần | Tên gọi | Chi tiết thiết bị |
|---|---|---|
| A | Anchorage (Điểm neo) | Là điểm cố định chắc chắn (dầm thép, cột bê tông). Phải chịu được lực kéo ít nhất 2.200 kg (5.000 lbs) cho mỗi người gắn vào. |
| B | Body Wear (Thiết bị đeo) | Dây đai an toàn toàn thân (Full-body harness). Lưu ý: Không dùng đai ngang bụng để chống rơi vì có thể gây chấn thương cột sống và nội tạng khi bị giật mạnh. |
| C | Connecting Device (Thiết bị kết nối) | Dây treo giảm sốc (Shock-absorbing lanyard), khóa hãm tự động (SRL), hoặc khóa trượt (Rope grab). |
| D | Descent & Rescue (Xuống & Cứu hộ) | Thiết bị hỗ trợ tự xuống hoặc kế hoạch giải cứu người lao động bị treo lơ lửng sau khi rơi (để tránh hội chứng treo người gây tắc mạch máu). |
2. Phân loại theo mục đích sử dụng
- Hệ thống hạn chế di chuyển (Fall Restraint): Sử dụng dây buộc có độ dài cố định để ngăn người lao động đi đến gần mép nguy hiểm. (Mục tiêu: Không cho phép rơi xảy ra).
- Hệ thống ngăn chặn rơi (Fall Arrest): Cho phép người lao động làm việc tại mép nguy hiểm, nhưng nếu rơi, hệ thống sẽ giữ họ lại giữa chừng và giảm xung lực tác động lên cơ thể.
- Hệ thống vị trí làm việc (Work Positioning): Giúp người lao động rảnh cả hai tay để làm việc trên bề mặt thẳng đứng (như cột điện) trong khi vẫn được giữ an toàn.
3. Các thông số kỹ thuật cần kiểm tra (Cập nhật 2026)
Khi kiểm tra thiết bị, bạn cần đặc biệt lưu ý các tiêu chuẩn:
- Tiêu chuẩn Việt Nam: TCVN 7802 (Phần 1 đến 6) hoặc QCVN 23:2014/BLĐTBXH.
- Tiêu chuẩn Quốc tế: ANSI Z359 (Mỹ) hoặc EN 361 (Châu Âu).
- Chỉ số hấp thụ lực: Khi rơi, thiết bị giảm sốc phải đảm bảo lực tác động lên cơ thể không quá 6 kN ($approx 600$ kg). Nếu không có bộ giảm sốc, lực này có thể gây gãy xương sườn hoặc tổn thương cột sống ngay cả khi bạn không chạm đất.
4. Quy tắc an toàn "Sống còn"
- Quy tắc 100% Tie-off: Luôn có ít nhất một móc an toàn được gắn vào điểm neo khi di chuyển trên cao (sử dụng dây đai 2 móc).
- Tính toán khoảng rơi an toàn (Fall Clearance): Bạn phải tính tổng độ dài dây + độ dãn của bộ giảm sốc + chiều cao người + khoảng cách an toàn (thường là 1m) để đảm bảo không chạm đất trước khi dây kịp giữ bạn lại.
- Kiểm tra trước khi dùng: * Dây đai có bị sờn, cháy, hoặc dính hóa chất không?
+ Các móc khóa (Carabiners) có cơ chế tự đóng và tự khóa không?
+ Chỉ báo rơi (Fall indicator) trên dây đã bị kích hoạt chưa? (Nếu rồi thì phải hủy bỏ thiết bị ngay).
5. Bảo quản và Hạn dùng
- Hạn dùng: Thường là 5 năm kể từ ngày sản xuất đối với các phần vải/dây đai (tùy nhà sản xuất).
- Sau khi xảy ra rơi: Bất kỳ thiết bị nào đã trải qua một cú rơi phải bị loại bỏ ngay lập tức, kể cả khi nhìn bên ngoài vẫn còn tốt.
Bạn có cần tôi hướng dẫn cách tính Khoảng rơi an toàn (Fall Clearance) cụ thể cho một độ cao nhất định không? Đây là bước quan trọng nhất để đảm bảo dây bảo hộ thực sự có tác dụng.
Thiết bị bảo vệ đầu
Chat Facebook
Mũ bảo hộ cách điện
